I C 324/25 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Rejonowy w Piszu z 2025-09-04

Sygn. akt I C 324/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 4 września 2025 r.

Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący: sędzia Magdalena Łukaszewicz

Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anita Topa

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2025 roku

sprawy z powództwa (...) Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W.

przeciwko R. K.

o zapłatę

o r z e k a:

I.  Zasądza od pozwanego R. K. na rzecz powoda (...) Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. kwotę 16 359,81 zł (szesnastu tysięcy trzystu pięćdziesięciu dziewięciu złotych 81/100) z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie liczonymi od kwoty 15 701,63 zł (piętnastu tysięcy siedmiuset jeden złotych 63/100) od dnia 16 stycznia 2025 r. do dnia zapłaty.

II.  Zasądza od pozwanego R. K. na rzecz powoda (...) Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. kwotę 4 617,00 zł (czterech tysięcy sześciuset siedemnastu złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

sędzia Magdalena Łukaszewicz

Sygn. akt I C 324/25

UZASADNIENIE

(...) Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. wytoczyła powództwo przeciwko R. K. o zapłatę kwoty 16 359,81 złotych z odsetkami umownymi w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie naliczanymi od kwoty 15 701,63 złoty od dnia wniesienia pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym, tj. od dnia 16 stycznia 2025 roku do dnia zapłaty. Nadto powódka wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że dochodzona wierzytelność wynika z zawartej przez strony w dniu 6 czerwca 2022 roku umowy pożyczki nr (...) (pozew k. 3-8).

Pozwany R. K. wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na jego rzecz od powódki kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości podwójnej stawki minimalnej. Pozwany zakwestionował powództwo zarówno co do zasady, jak i co do wysokości. Podniósł: zarzut braku legitymacji procesowej czynnej i biernej, zarzut nieudowodnienia roszczenia, zarzut niewymagalności roszczenia, zarzut niewypełnienia przez powódkę obowiązków z art. 75c Prawa bankowego, zarzut niedozwolonych postanowień umownych, zarzut nieważności umowy na podstawie art. 58 k.c., zarzut nie dokonania przez powódkę oceny zdolności kredytowej pozwanego (odpowiedź na pozew k. 35-62).

Pełnomocnik powoda na dalszym etapie postępowania podtrzymał stanowisko wyrażone w pozwie (pismo pełnomocnika powoda k. 73-85 i 87-88).

Sąd Rejonowy ustalił, co następuje:

W dniu 6 czerwca 2022 roku pomiędzy (...) Bankiem (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w W. (dalej: (...) S.A.) a R. K. (dalej: Pożyczkobiorca) została zawarta – drogą elektroniczną – umowa pożyczki nr (...). W umowie został wskazany następujący adres Pożyczkobiorcy: W. (...), (...)-(...) R..

Umowa stanowiła, że:

(...) S.A. udziela Pożyczkobiorcy na okres wynoszący 60 miesięcy pożyczki gotówkowej w kwocie 25 879,31 złotych, obejmującej:

1) całkowitą kwotę pożyczki: 22 000 złotych,

2) prowizję: 3 879,31 złotych - która zgodnie z wolą Pożyczkobiorcy, podlega kredytowaniu przez (...) S.A.

Całkowity koszt pożyczki wynosi 12 979,73 złotych, w tym prowizja i odsetki wyliczone na 06.06.2022 r. za cały okres kredytowania w kwocie 9 100,42 złotych. Całkowita kwota do zapłaty przez Pożyczkobiorcę wynosi 34 979,73 złotych. Całkowita kwota do zapłaty jest sumą całkowitej kwoty pożyczki i całkowitego kosztu pożyczki. Rzeczywista roczna stopa oprocentowania wynosi 21,83%. Do wyliczenia wielkości, o których mowa w ust. 3-6 przyjmuje się, że umowa pożyczki będzie obowiązywać przez czas, na który została zawarta oraz że (...) S.A. i Pożyczkobiorca wypełnią zobowiązania wynikające z umowy pożyczki w terminach określonych w tej umowie (§ 1 ust. 1-7).

Wypłata pożyczki nastąpi jednorazowo w terminie 30 dni od dnia zawarcia umowy. Wypłata pożyczki nastąpi przelewem na rachunek bankowy: (...) wskazany przez Pożyczkobiorcę we wniosku o pożyczkę. Wypłata pożyczki nastąpi pod warunkiem, że przed wypłatę pożyczki (...) S.A. nie uzyska informacji, mających negatywny wpływ na podjętą decyzję o udzieleniu pożyczki, które dotyczą podanych przez Pożyczkobiorcę danych o wysokości dochodów lub zobowiązań finansowych, które okazały się niepełne lub nieprawdziwe. Niedokonanie przez (...) S.A. wypłaty pożyczki z przyczyn, o których mowa w ust. 2, skutkuje wygaśnięciem umowy, które nie pociąga za sobą obowiązku ponoszenia kosztów przez Pożyczkobiorcę (§ 3 ust. 1-2).

Kwota udzielonej pożyczki jest oprocentowana według zmiennej stopy procentowej, która w dniu zawarcia umowy wynosi 12,50% w skali roku (§ 4 ust. 1).

Pożyczkobiorca jest zobowiązany do spłaty pożyczki wraz z odsetkami w 60 miesięcznych ratach kapitałowo-odsetkowych, do dnia 10-go każdego miesiąca, w wysokości i terminach wyszczególnionych w planie spłaty, zgodnie z § 5 ust. 2. Wysokość rat i terminy ich spłaty na dzień zawarcia umowy określa plan spłaty: pierwsza rata w wysokości 617,86 złotych płatna do dnia 10.07.2022 r.; druga rata i kolejne, do przedostatniej raty włącznie, w wysokości po 582,41 złotych płatne do 10-go każdego miesiąca; ostatnia rata w wysokości 582,09 złotych płatna do 10.06.2027 r. Spłaty rat będą dokonywane przez (...) S.A. w drodze potrącenia wymagalnych należności ze środków pieniężnych na rachunku (...) nr (...) (§ 5 ust. 1-5).

Kwoty niespłaconych w całości lub w części rat pożyczki – w terminach określonych zgodnie z § 5 – stają się następnego dnia po upływie tych terminów zadłużeniem przeterminowanym i wymagalnym. W przypadku niespłacenia raty w terminie, (...) S.A. pobiera od kwoty zaległej raty pożyczki odsetki według zmiennej stopy procentowej zadłużenia przeterminowanego. Stopa procentowa, o której mowa w ust. 2, odpowiada aktualnej wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie, wynikającej z powszechnie obowiązujących przepisów prawa i w dniu zawarcia umowy wynosi dwukrotność sumy stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych, tj. 21,50% w stosunku rocznym (§ 7 ust. 1-3).

Umowa ulega rozwiązaniu: 1) w przypadku wypowiedzenia umowy przez Pożyczkobiorcę lub (...) S.A., 2) w wyniku zgodnego porozumienia stron, 3) w przypadku odstąpienia od umowy przez Pożyczkobiorcę, 4) w przypadkach przewidzianych przepisami prawa, 5) z chwilą śmierci Pożyczkobiorcy.

(...) S.A. może obniżyć kwotę przyznanej pożyczki lub wypowiedzieć umowę pożyczki w przypadku: 1) niedotrzymania przez Pożyczkobiorcę warunków określonych w umowie, 2) utraty przez Pożyczkobiorcę zdolności kredytowej 3) zagrożenia upadłością Pożyczkobiorcy. W przypadkach, o których mowa w pkt 1) i 2) termin wypowiedzenia umowy wynosi 30 dni, a w razie zagrożenia upadłością Pożyczkobiorcy 7 dni i jest liczony od dnia następnego po dniu odebrania przez Pożyczkobiorcę pisma zawierającego wypowiedzenie, wysłanego przez (...) S.A. na ostatni adres wskazany przez Pożyczkobiorcę (§ 8 ust. 1-3).

W następnym dniu po upływie terminu wypowiedzenia umowy całość zadłużenia z tytułu umowy staje się zadłużeniem wymagalnym i przeterminowanym, od którego (...) S.A. nalicza i pobiera odsetki według stopy procentowej, o której mowa w § 7 (§ 8 ust. 5).

(dowód: umowa pożyczki nr (...) k. 12-17; zrzuty ekranu z systemu informatycznego powoda k. 100-101)

Załącznikami do ww. umowy pożyczki były dokumenty w postaci: formularza informacyjnego, informacji o ryzyku stopy procentowej i ryzyku walutowym oraz wzór oświadczenia o odstąpieniu od umowy pożyczki, które wraz z umową zostały w dniu 6 czerwca 2022 roku przesłane przez (...) Bank (...) Spółkę Akcyjną z siedzibą w W. na adres e-mail Pożyczkobiorcy „(...)”.

(dowód: formularz informacyjny, informacja o ryzyku stopy procentowej i ryzyku walutowym oraz wzór oświadczenia o odstąpieniu od umowy pożyczki k. 20-28)

Oceny zdolności kredytowej R. K. dokonano w oparciu o przekazane przez niego informacje o wysokości jego średniego dochodu w kwocie 11 000 złotych netto miesięcznie, deklarowanych miesięcznych wydatkach w kwocie 1 287,61 złotych i posiadanych zobowiązaniach finansowych. R. K. oświadczył przy tym, iż wyraża zgodę na wystąpienie przez (...) Bank (...) Spółkę Akcyjną z siedzibą w W. do biur informacji gospodarczej w celu uzyskania informacji dotyczących jego zobowiązań.

(dowód: oświadczenia Pożyczkobiorcy k. 18-19)

W dniu 6 czerwca 2022 roku (...) Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. wypłaciła na rachunek bankowy o numerze (...), którego posiadaczem jest R. K., kwotę 25 879,31 złotych. Jednocześnie po wypłacie tej kwoty pobrana została kwota 3 879,31 złotych tytułem prowizji za udzielenie pożyczki.

(dowód: zestawienie operacji na rachunku bankowym przeznaczonym do spłaty pożyczki k. 36-37; zestawienie operacji na rachunku bankowym Pożyczkobiorcy k. 38; umowa rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowego z dnia 20.07.2012 r. wraz z załącznikami k. 89-99)

Pismem z dnia 9 sierpnia 2024 roku, skierowanym na adres wynikający z umowy pożyczki nr (...) i doręczonym Pożyczkobiorcy w dniu 16 sierpnia 2024 roku, (...) Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. wezwała R. K. do spłaty zaległości, która na dzień 9 sierpnia 2024 roku wynosiła 1 818,74 złotych, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania przedmiotowego monitu. W piśmie tym wskazano, że w przypadku niedotrzymana przez R. K. warunków umowy, bank może ją wypowiedzieć, zaś po upływie terminu wypowiedzenia może wymagać spłaty wierzytelności w całości. Jednocześnie poinformowano R. K. o możliwości i sposobie złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia.

(dowód: pismo z 09.08.2025 r. k. 29; potwierdzenie nadania i doręczenia k. 30)

Wezwanie powyższe pozostało bezskuteczne, dlatego pismem z dnia 30 września 2024 roku (...) Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. wypowiedziała umowę pożyczki nr (...) z powodu braku spłaty zadłużenia wymagalnego. W wypowiedzeniu wskazano, że termin wypowiedzenia wynosi 30 dni i liczy się od dnia następującego po dniu doręczenia tego wypowiedzenia, a także, że całe zadłużenie z tytułu umowy na dzień przygotowania wypowiedzenia wynosi 18 870,41 złotych. Wypowiedzenie zostało doręczone w dniu 7 października 2024 roku na adres wynikający z umowy pożyczki.

(dowód: wypowiedzenie k. 31; pełnomocnictwo k. 33; potwierdzenie odbioru k. 32)

Pismem z dnia 18 grudnia 2024 roku (...) Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. wezwała R. K. do zapłaty wymagalnego zadłużenia w terminie do dnia 27 grudnia 2024 roku.

(dowód: pismo z 18.12.2024 r. k. 39)

Adres e-mail „(...)” został wskazany przez R. K. jako jego adres e-mail w umowie z dnia 20 lipca 2012 roku zawartej z (...) Bankiem (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w W. na otwarcie i prowadzenie rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowego o numerze (...).

(dowód: umowa z 20.07.2012 r. k. 89-93)

Na dzień 15 stycznia 2025 roku zadłużenie R. K. z tytułu zawartej w dniu 6 czerwca 2022 roku umowy pożyczki numer (...) wynosiło 16 359,81 złotych, w tym:

kwota 15 701,63 złoty – z tytułu niespłaconego kapitału,

kwota 658,18 złotych – z tytułu skapitalizowanych odsetek umownych naliczonych od niespłaconego kapitału do dnia 15 stycznia 2025 roku.

(dowód: wyciąg z ksiąg bankowych k. 34; zestawienie operacji na rachunku bankowym przeznaczonym do spłaty pożyczki k. 36-37; zestawienie operacji na rachunku bankowym Pożyczkobiorcy k. 38)

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Powództwo było zasadne i zasługiwało na uwzględnienie w całości.

Stan faktyczny w sprawie ustalony został na podstawie znajdujących się w aktach sprawy i powołanych wyżej dowodów z dokumentów, których autentyczność i merytoryczna zawartość nie budziła wątpliwości Sądu. Dowody te stanowiły, zdaniem Sądu, dostateczną podstawę do wyprowadzenia ustaleń faktycznych zgodnych z twierdzeniami pozwu. Podkreślić należy, iż pozwany ograniczył swoje stanowisko procesowe wyłącznie do negowania żądania pozwu, nie wykazując żadnej inicjatywy dowodowej.

Brak było jednocześnie podstaw do uznania dowodów z dokumentów przedłożonych przez powódkę wraz z repliką za spóźnione, albowiem ich uwzględnienie w żaden sposób nie przyczyniło się do przedłużenia postępowania, a co bardziej istotne – potrzeba ich powołania wyniknęła dopiero w związku z zarzutami podniesionymi przez pozwanego w odpowiedzi na pozew.

Zdaniem Sądu, wszystkie podniesione przez stronę pozwaną zarzuty, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, uznać należało za chybione.

Powód wywodziła swoje roszczenie z zawartej z pozwanym umowy pożyczki.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że zawarta przez strony umowa stanowi umowę o kredyt konsumencki, do której zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz.U.2024.1497 t.j. ze zm. – dalej: u.k.k.), a także ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (Dz.U.2024.1646 t.j. ze m.) – zgodnie z art. 78a tej ustawy.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 u.k.k., przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi.

Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu (art. 69 ust. 1 Prawa bankowego).

W myśl art. 21a ust. 1 i 2 u.k.k., w przypadku gdy konsument opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu udzielonego kredytu, kredytodawca wzywa go do dokonania spłaty, wyznaczając termin, nie krótszy niż 14 dni roboczych od dnia otrzymania zawiadomienia. W wezwaniu tym kredytodawca informuje konsumenta o możliwości złożenia, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania, wniosku o restrukturyzację zadłużenia.

W przypadku niedotrzymania przez kredytobiorcę warunków udzielenia kredytu albo w przypadku utraty przez kredytobiorcę zdolności kredytowej bank może obniżyć kwotę przyznanego kredytu albo wypowiedzieć umowę kredytu, o ile ustawa z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne nie stanowi inaczej. Termin wypowiedzenia, o którym mowa w ust. 1, o ile strony nie określą w umowie dłuższego terminu, wynosi 30 dni, a w razie zagrożenia upadłością kredytobiorcy - 7 dni (art. 75 ust. 1 i 2 Prawa bankowego).

W przedmiotowej sprawie pozwany zaprzeczył zawarciu przedmiotowej umowy z powodem. Kwestionował również wysokość dochodzonego roszczenia.

Należy wyjaśnić, że przedmiotowa umowa została zawarta w sposób elektroniczny i nie znajdują się pod nią własnoręczne podpisy stron, co jednak nie ma wpływu na jej ważność czy skuteczność. Dopuszczalne jest bowiem zawarcie umowy o kredyt konsumencki na odległość, z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej. Należy zwrócić przy tym uwagę, że w umowie zostały zawarte dane pozwanego, takie jak jego numer PESEL oraz adres. Jednocześnie pod adres ten (który nie został zakwestionowany przez pozwanego w toku procesu) kierowana była korespondencja dotycząca przedmiotowej umowy, w tym wezwania do zapłaty i wypowiedzenie umowy. Nielogicznym byłoby niepodjęcie przez pozwanego żadnych działań w sytuacji, gdy otrzymuje dokumenty dotyczące umowy pożyczki i wezwania do zapłaty, w sytuacji gdyby umowy takiej nigdy nie zawarł (jak choćby złożenie zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa). Co równie istotne, środki z przedmiotowej umowy zostały wypłacone na rachunek bankowy wskazany w umowie, którego posiadaczem jest R. K., czego dowodem są przedłożone przez powódkę dokumenty: zestawienie operacji na rachunku bankowym pozwanego (k. 38) oraz umowa rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowego z załącznikami (k. 89-99).

Wspomniany wyżej dokument – zestawienie operacji na rachunku bankowym – wbrew stanowisku pozwanego, nie wymagał żadnego podpisu pracownika banku. Pozwany, zaprzeczając, iż otrzymał środki wynikające z umowy pożyczki, nie negował jednak, że rachunek bakowy, na który nastąpiła wypłata pożyczki, jest jego rachunkiem. Ponadto, pozwany zaprzeczał również, iż otrzymał na trwałym nośniku informacje dotyczące tejże umowy, nie negując jednak, iż adres e-mail, pod który informacje te zostały przesłane przez powódkę, należy do niego, a ponadto adres ten został wskazany w dokumencie innej umowy zawartej przez pozwanego z powodowym bankiem (umowa rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowego), na której widnieje własnoręczny podpis pozwanego. Pozwany w niniejszej sprawie nie wykazał choćby minimalnej inicjatywy dowodowej na poparcie swych twierdzeń (nie wnosił nawet o dopuszczenie dowodu z przesłuchania strony pozwanej). W ocenie Sądu, wszystkie powyższe okoliczności świadczą o tym, że w dniu 6 czerwca 2022 roku doszło do zawarcia pomiędzy stronami umowy pożyczki nr (...).

W dalszej kolejności pozwany zakwestionował w niniejszej sprawie wysokość roszczenia, kwestionował również skuteczność wypowiedzenia.

Z załączonego do akt sprawy zestawienia operacji na rachunku kredytowym (k. 36-37104) i zestawienia operacji na rachunku pozwanego (k. 38) wprost wynika, że umówione środki finansowe zostały przez powódkę wypłacone zgodnie z umową na wskazany w treści umowy rachunek bankowy pozwanego.

Wspomniane zestawienie operacji na rachunku kredytowym dowodzi również, że pozwany przystąpił do spłaty pożyczki lecz nie wywiązał się w całości z warunków umowy zaprzestając spłaty zadłużenia. Należy w tym miejscu podkreślić, że dokonywanie przez pozwanego spłat z tytułu przedmiotowej umowy pożyczki przez okres wynoszący około 1,5 roku (a zatem przystąpienie przez niego do realizacji swoich zobowiązań wynikających z umowy) również jednoznacznie potwierdza, iż środki objęte umową zostały zgodnie z nią wypłacone. Działaniem nieracjonalnym, nieznajdującym żadnego uzasadnienia byłoby dokonywanie przez pożyczkobiorcę spłat poszczególnych rat pożyczki w sytuacji braku wypłaty środków przez pożyczkodawcę.

Opóźnienie w spłacie uprawniało powódkę do naliczania od poszczególnych wymagalnych rat kredytu odsetek umownych w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie, co wprost wynika z treści § 7 ust. 1-3 umowy.

Zaprzestanie spłaty pożyczki i nieuregulowanie przez pozwanego zadłużenia przeterminowanego - pomimo podjętych przez Bank działań (monity pisemne) - stanowiło nic innego, jak niedotrzymanie warunków udzielenia pożyczki i uprawniało powódkę do wypowiedzenia umowy (§ 8 ust. 3 umowy). W ocenie Sądu, powodowy bank skutecznie dokonał wypowiedzenia umowy pożyczki nr (...).

Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, że powódka pismem z dnia 9 sierpnia 2024 roku wezwała pozwanego do zapłaty wynikającej z przedmiotowej umowy zaległości, istniejącej na dzień sporządzenia tego pisma, w terminie 14 dni roboczych od doręczenia pisma. W piśmie tym wskazano, że jest to ostateczne wezwanie do zapłaty przed wypowiedzeniem umowy i poinformowano, że brak spłaty we wskazanym terminie i niezłożenie wniosku o restrukturyzację, skutkować będzie wypowiedzeniem umowy i koniecznością zwrotu całej kwoty zobowiązania. Pismo zawierało informację, że w ciągu 14 dni roboczych od otrzymania tego pisma pozwany może włożyć wniosek o restrukturyzację zaległości, a także jak można złożyć taki wniosek. W związku z brakiem spłaty zadłużenia, pismem z dnia 30 września 2024 roku, doręczonym w dniu 7 października 2024 roku, powódka wypowiedziała R. K. umowę pożyczki nr (...), wskazując okres wypowiedzenia wynoszący 30 dni od doręczenia wypowiedzenia, przyczynę wypowiedzenia, jak również zamieszczając informację, że w przypadku spłaty w okresie wypowiedzenia istniejącego zadłużenia wraz z odsetkami, a także rat naliczonych od wypowiedzenia do dnia spłaty, Bank odstąpi od wypowiedzenia umowy. Wypowiedzenie zawierało również informację, że w przypadku braku spłaty zadłużenia w ciągu 30 dni od doręczenia pisma pozwany będzie musiał natychmiast spłacić całe zobowiązanie wynikające z umowy, a wynoszące na dzień sporządzenia pisma 18 870,41 złotych. Wypowiedzenie zostało doręczone w dniu 7 października 2024 roku, więc jego okres upłynął z dniem 7 listopada 2024 roku. A zatem od dnia 8 listopada 2024 roku całe niespłacone zobowiązanie wynikające z umowy pożyczki nr (...) stało się wymagalne.

Oba ww. pisma zostały doręczone na wskazany w umowie pożyczki adres pozwanego, pod którym doręczenia takie miały być dokonywane. Dokonując wypowiedzenia umowy strona powodowa uczyniła zadość w tym zakresie wszelkim postanowieniom zawartym w umowie z dnia 6 czerwca 2022 roku. Ponadto, z powyższego wynika również, iż powód wykonał obowiązki ciążące na nim na podstawie art. 21a ust. 1 i 2 ustawy o kredycie konsumenckim, zgodnie z którym w przypadku gdy konsument opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu udzielonego kredytu, kredytodawca wzywa go do dokonania spłaty, wyznaczając termin, nie krótszy niż 14 dni roboczych od dnia otrzymania zawiadomienia (ust. 1). W wezwaniu, o którym mowa w ust. 1, kredytodawca informuje konsumenta o możliwości złożenia, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania, wniosku o restrukturyzację zadłużenia (ust. 2).

Powódka wraz z pozwem przedstawiła wyciąg z ksiąg bankowy (...) S.A. z dnia 15 stycznia 2025 roku (k. 34), a także szczegółową historię rachunku dedykowanego do spłaty pożyczki (k. 36-37), w których to wskazana została wysokość zadłużenia pozwanego. Dokumenty te nie mają mocy dokumentu urzędowego, jednakże status dokumentu prywatnego nie pozbawia ich mocy dowodowej i wiarygodności, zaś w niniejszej sprawie wyciąg ten, wraz z innymi dowodami z dokumentów, stanowił podstawę poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych zgodnych z twierdzeniami pozwu, zaś strona pozwana ograniczyła swoje stanowisko procesowe wyłącznie do ogólnego negowania żądania pozwu, nie przejawiając żadnej inicjatywy dowodowej, nie odnosząc się do dokonywanych spłat rat pożyczki, nie wskazując w jakim zakresie wyliczenia co do zadłużenia dokonane przez powódkę są nieprawidłowe. W ocenie Sądu taka postawa pozostaje w sprzeczności z art. 3 k.p.c. Mając zaś na względzie całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, należało przyjąć, że powódka przedłożonymi do akt dokumentami wykazała istnienie oraz wysokość ciążącego na pozwanego zobowiązania wynikającego z umowy pożyczki nr (...). Pozwany natomiast nie przedstawił żadnych dowodów na poparcie podnoszonych przez siebie twierdzeń.

Nie zasługiwały na uwzględnieniu również pozostałe zarzuty sformułowane przez stronę pozwanego.

Kwestia legitymacji – zarówno czynnej, jak i biernej – żadnych wątpliwości
w niniejszej sprawie nie budziła, biorąc pod uwagę, iż stronami umowy, z której powódka wywodziła roszczenie dochodzone pozwem, była powodowa (...) Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. oraz pozwany R. K..

Bez znaczenia pozostawały zarzuty dotyczące umocowania osoby, która miała zawrzeć przedmiotową umowę w imieniu powodowego banku.

Zgodnie z art. 103 § 1 i 2 k.c., jeżeli zawierający umowę jako pełnomocnik nie ma umocowania albo przekroczy jego zakres, ważność umowy zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta. Druga strona może wyznaczyć osobie, w której imieniu umowa została zawarta, odpowiedni termin do potwierdzenia umowy; staje się wolna po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu.

W orzecznictwie wskazuje się, że w świetle powyższego przepisu kwestia istnienia lub braku należytego umocowania pracownika banku do zawarcia umowy kredytu nie powoduje nieważności umowy. Ważność umowy zawartej przez osobę występującą jako pełnomocnik, ale niemającą umocowania lub działającą poza zakresem umocowania, zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta. Nie jest zatem bezwzględnie nieważna, lecz jest dotknięta sankcją bezskuteczności zawieszonej – jej ważność jest uzależniona od potwierdzenia przez uprawnioną osobę. Osobą uprawnioną do potwierdzenia takiej umowy jest osoba, w której imieniu działał tzw. rzekomy pełnomocnik. Zatem ważność umowy z powołaniem się na brak umocowania lub przekroczenie granic umocowania przez pełnomocnika może kwestionować osoba, w której imieniu działał rzekomy pełnomocnik. Osoba, która zawarła umowę z rzekomym pełnomocnikiem, nie może na tej podstawie kwestionować ważności umowy. Wszak jej oświadczenie woli jest wiążące i powinna oczekiwać na potwierdzenie umowy przez drugą stronę, czyli wykorzystać możliwość z art. 103 § 2 k.c., a nie powoływać się na nieważność umowy (por. np. wyrok Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 19 grudnia 2023 r., sygn. I C 352/23, LEX nr 3780442 czy też wyrok Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 9 stycznia 2024 r., sygn. I C 215/23, LEX nr 3781006). Sąd orzekający w sprawie niniejszej podziela powyższe stanowisko. Należy ponadto wskazać, że powodowy bank również nie kwestionował czynności podjętych przez swojego pracownika, skoro wystąpił z przedmiotowym powództwem w oparciu o tę umowę pożyczki.

Te same rozważania odnieść należy do zarzutów co do braku umocowania dla osoby, która w imieniu banku wypowiedziała umowę kredytu. Ponadto powód załączył do pozwu pełnomocnictwo pracownika banku, który przedmiotowego wypowiedzenia dokonał (k. 33).

Brak było także podstaw do kwestionowania skuteczności monitu z dnia 9 sierpnia 2024 roku, wygenerowanego z systemu informatycznego powodowego banku.

Pozwany zarzucił ponadto abuzywność postanowień umowy w zakresie dotyczącym kosztów pożyczki (odsetkowych i pozaodsetkowych).

Zgodnie z treścią art. 385 1 § 1 k.c., postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny (§ 1). Jeżeli postanowienie umowy zgodnie z § 1 nie wiąże konsumenta, strony są związane umową w pozostałym zakresie (§ 2). Nieuzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu. W szczególności odnosi się to do postanowień umowy przejętych z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi przez kontrahenta (§ 3). Ciężar dowodu, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, spoczywa na tym, kto się na to powołuje (§ 4).

Rażące naruszenie interesów konsumenta, o którym mowa w art. 385 1 § 1 k.c., zachodzi wówczas, gdy w rażący sposób została naruszona równowaga interesów stron umowy przez to, że jedna z nich wykorzystała swoją przewagę formułując konkretne postanowienie umowy. Określenie "rażąco" należy stosować do znacznego odchylenia przyjętego uregulowania od zasady uczciwego wyważenia praw i obowiązków. Rażące naruszenie interesów konsumenta oznacza nieusprawiedliwioną dysproporcję praw i obowiązków na jego niekorzyść w określonym stosunku obligacyjnym.

W przedmiotowej sprawie nie ulegało wątpliwościom, że pozwany, zawierając przedmiotową umowę, posiadał status konsumenta.

Należy wskazać na wstępie, iż strona powodowa nie wykazała ażeby postanowienia łączącej strony umowy były w tym zakresie indywidualnie uzgadniane z pozwanym lub by miał on na ich treść jakikolwiek wpływ. Jednakże zawarcie umowy na podstawie przedstawionego przez przedsiębiorcę wzorca nie stanowi samo w sobie o abuzywności postanowień w niej zawartych, zaś Sąd, dokonując kontroli postanowień łączącej strony umowy pod kątem ich abuzywności nie stwierdził, by jakikolwiek zapis umowy miał charakter niedozwolony.

Pozaodsetkowy koszt przedmiotowej pożyczki stanowiła prowizja w kwocie 3 879,31 złotych. Prowizja nie stanowi głównego świadczenia stron, pełni rolę wynagrodzenia za zawarcie umowy pożyczki, które w świetle przepisów ustawy o kredycie konsumenckim jest dopuszczalne. Pobieranie przez pożyczkodawcę takiego wynagrodzenia ma swój ekonomiczny sens w szczególności w przypadkach umów na niską kwotę i relatywnie długi okres spłaty. Pobieranie przez pożyczkodawcę wyłącznie odsetek od pożyczonej kwoty nie zrekompensowałoby ryzyka związanego z umową i tym bardziej nie uczyniło tej umowy opłacalnej dla pożyczkodawcy, który jako przedsiębiorca udziela pożyczek właśnie w celach zarobkowych – nie zaś nie dobroczynnych i nie ma podstaw by uniemożliwiać mu pobierania z tytułu umów pożyczek godziwego wynagrodzenia.

W umowie wskazane zostało przy tym, że prowizja ta naliczona została przez bank za udzielenie pożyczki – jest to bowiem opłata będąca wynagrodzeniem za udostępnienie środków finansowych (forma wynagrodzenia z tytułu dokonanej czynności prawnej). Nie jest zatem konieczne wskazywanie w tym przypadku żadnych innych, dodatkowych usług, za które została naliczona prowizja w tej konkretnej wysokości (skoro w umowie zostało to wprost wskazane). Nie jest również konieczne aby umowa pożyczki zawierała w swej treści wyjaśnienie w jaki sposób np. względem całkowitej kwoty kredytu wyliczona została kwota prowizji – skoro jest to dozwolone wynagrodzenie za zawarcie umowy, ustalone przy tym na niewygórowanym poziomie, jak również czy ma ona charakter rynkowy – zwłaszcza, iż to ostatnie jest możliwe do ustalenia przez samego konsumenta, który chcąc zawrzeć umowę pożyczki może przeanalizować w tym zakresie liczne dostępne na rynku oferty. Istotne jest natomiast aby umowa pożyczki w sposób wyraźny określała wysokość wynagrodzenia prowizyjnego, które zostanie pobrane przez bank.

Pozwanemu w niniejszej sprawie wypłacona została kwota 22 000 złotych, zaś prowizja stanowiła 14% tej kwoty. Kwota ta nie tylko nie przekracza maksymalnych pozaodsetkowych kosztów kredytu, ale również nie sposób uznać jej za wygórowaną, zwłaszcza biorąc pod uwagę ustalony przez strony okres spłaty (5 lat).

W kwocie wynagrodzenia prowizyjnego ukształtowanego na takim poziomie nie sposób dopatrywać się zastosowania nadmiernego obciążenia pożyczkobiorcy, naruszenia zasady ekwiwalentności świadczeń i kształtowania obowiązków stron umowy w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszający interesy konsumenta – skoro jak wskazano powyżej pożyczkodawca pozostaje uprawniony do pobrania takiego wynagrodzenia.

Jeśli chodzi natomiast o postanowienia dotyczące odsetek kapitałowych, pozostają one zgodne z art. 359 k.c.

W ocenie Sądu nie sposób dopatrywać się w niniejszej sprawie również nieważności przedmiotowej umowy pożyczki – na podstawie art. 58 k.c. Przedmiotowa umowa nie była bowiem sprzeczna z obowiązującymi przepisami ani też nie zmierzała do ich obejścia.

Sąd nie podzielił również stanowiska pozwanego co do kwestii braku zbadania zdolności kredytowej pozwanego – zdolność taka została zbadana na podstawie uzyskanych przez pozwanego informacji co do jego dochodu, wydatków oraz posiadanych zobowiązań.

Niezależnie jednak od powyższego ewentualny brak zbadania takiej zdolności nie powoduje, iż umowa pożyczki nie obowiązuje. Wskazywany przy tym przez stronę pozwaną przepis art. 9a ust. 5 u.k.k. nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, a przede wszystkim odnosi się do instytucji pożyczkowej.

Żadnego zastosowania nie znajduje w przedmiotowym stanie faktycznym również art. 5 ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta (Dz.U.2024.1796 t.j. ze zm.).

Mając na względzie powyższe, orzeczono jak w pkt 1. wyroku.

Orzeczenie o kosztach procesu oparte zostało na treści art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Strona powodowa wygrała niniejszą sprawę w całości, a tym samym należne jej były poniesione koszty procesu w łącznej wysokości 4 617 złotych. Na koszty te złożyły się: kwota 3 600 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego, ustalona na podstawie § 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, kwota 17 złotych tytułem uiszczonej opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa oraz kwota 1 000 złotych tytułem uiszczonej opłaty sądowej od pozwu.

Od wskazanych powyżej kosztów – na podstawie art. 98 § 1 1 k.p.c. – należne powódce były również odsetki w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego naliczane od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

Dodano:  ,  Opublikował(a):  Anita Topa
Podmiot udostępniający informację: Sąd Rejonowy w Piszu
Osoba, która wytworzyła informację:  sędzia Magdalena Łukaszewicz
Data wytworzenia informacji: